Artykuł 4 AI Act po zmianie z lipca 2026 roku

Co dokładnie się zmieniło?

Pierwotny artykuł 4 wymagał, żeby dostawcy i podmioty stosujące w miarę możliwości zapewnili wystarczający poziom kompetencji w zakresie AI. Po zmianie mają podejmować działania wspierające rozwój tych kompetencji.

Prawodawca dodał wprost, że przepis nie wymaga gwarantowania żadnego konkretnego poziomu kompetencji u konkretnej osoby. To przesunięcie z obowiązku rezultatu na obowiązek starannego działania.

Zmiana obowiązuje od 27 lipca 2026 roku. Poradniki napisane wcześniej opisują surowszy obowiązek, niż wynika z obecnego brzmienia.

Rozporządzenie (UE) 2026/1744

Czy to znaczy, że można nic nie robić?

Nie. Obowiązek podejmowania działań pozostał i nadal trzeba uwzględniać wiedzę, doświadczenie, wykształcenie oraz kontekst, w jakim systemy są używane. Zniknęła odpowiedzialność za wynik u konkretnej osoby, nie sam obowiązek.

Praktyczna różnica dotyczy dowodzenia. Wcześniej pytanie brzmiało, czy poziom był wystarczający. Teraz brzmi, czy podjęto rozsądne działania i czy da się je pokazać.

Dlaczego jedno szkolenie dla wszystkich to nadal słaby pomysł?

Bo przepis każe uwzględnić kontekst, a jedno nagranie dla całej firmy tego nie robi. Recepcjonistka korzystająca z asystenta głosowego potrzebuje czegoś innego niż osoba konfigurująca uprawnienia agenta.

Poza tym niższy próg prawny nie zmienia ryzyka operacyjnego. Osoba, która zatwierdza działania agenta, nie przestała potrzebować wiedzy o tym, co zatwierdza.

Jak udokumentować podjęte działania?

Tak, żeby dało się je pokazać bez odtwarzania z pamięci. Program przypisany do ról, a nie do całej firmy, spełnia to przy okazji.

• Lista ról, które mają styczność z AI, i systemów przypisanych do każdej z nich.
• Dla każdej roli: co ta osoba musi umieć rozpoznać, w tym typowe błędy systemu.
• Data ostatniej aktualizacji materiału i powód aktualizacji.
• Ścieżka zgłaszania sytuacji, w których system zachował się nieprawidłowo.

Co się zmienia, gdy w firmie działają agenci?

Kompetencja przestaje dotyczyć obsługi narzędzia, a zaczyna dotyczyć nadzoru. Osoba, która zatwierdza działania agenta, musi wiedzieć, co widzi w kolejce zatwierdzeń i na jakiej podstawie może odmówić.

To jest miejsce, w którym artykuł 4 spotyka się z artykułem 14 o nadzorze ze strony człowieka. Nadzór bez kompetencji jest klikaniem, a nie nadzorem.

Zastrzeżenie

To nie jest porada prawna. Podajemy numer artykułu, akt zmieniający i datę, od której zmiana obowiązuje, razem ze źródłami, żeby dało się to sprawdzić u siebie.

Źródła

• Rozporządzenie (UE) 2026/1744 (Digital Omnibus on AI), zmieniające artykuł 4Dziennik Urzędowy UE, odczytano 2026-09-10
• AI literacy: the Digital Omnibus rewrites Article 4 of the AI Actlawandtechnology.eu, odczytano 2026-09-10
• Article 4: AI literacyEU Artificial Intelligence Act, odczytano 2026-09-09
• AI Act: implementation timelineartificialintelligenceact.eu, odczytano 2026-09-09